کوردستان - هۆڵەندا +9647707681313 +31619651691 kurdistannet@hotmail.com
Menu
{loadmoduleid ? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string:? string: ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?}

پەرەپێدانی توانا هایدرۆکاربۆنییەکانی هەرێمی کوردستان: نەمانتوانی! ئێستا ئەتوانین؟ ... ٭ بەهرۆز جەعفەر

Pin It
 
کەموکوڕی و تەنگ و چەڵەمەکان هەرچییەک بوون (ئەوە بوون). زۆر وترا. ئێستا چەرخ و دەورانی ئابوریی سیاسی لە جیهاندا، سوڕی گۆڕاو و نەگۆڕەکانی ناو پەیوەندییە نێودەڵەتییەکان بەرەو جەمسەرگیریی نوێ ئەچن، سیستەمی نوێی هەرێمایەتی، جیۆپۆڵەتیک و ئاسایشی هەرێمایەتی بە هەموو ئاستەکانییەوە لە بەرە بەیانێکی نوێدایە. ئەمە لە تاشە بەردێکی کەتەو گەورە ئەچێت، لە لاپاڵی شاخێکی بەرزدا، ئەم تاشە بەردە ئەوەی ڕاگرتووە تەنها بەردێکی تا ڕادەیەک بچوکە لە ژێریدا، هەموو ڕۆژێک ئەم و ئەو لەملا-و-لاوە ختوکەی ئەو بەردە بچوکە ئەدەن، هاکا تاشە بەردە گەورەکە خلۆربۆیەوە. بە دڵنیاییەوە لە ناوچەکەو جیهاندا سەری هەندێک ئەشکێنێت و، هەندێک شوێن تەخت ئەکات و، بەر هەندێک شوێنیش ناکەوێت! بۆیە وا گرنگە لەناوەوە کار لەسەر بونیادنان و لە دەرەوەش دانپیانان پەیدابکرێت. باشترین فاکتەریش پرسی ووزەیە، ووزە سەرچاوەی جووڵەیە لەگێتی دا، ئەوەی ئەکرا بکرێت وەک پێویست نەکرا، ئێستاش زۆر درەنگ نییە؛
١/ نەمانتوانی پێش ساڵی (٢٠٠٦) دوو کۆمپانیای خۆماڵی- کوردیی- تەکنیکی- دیجیتاڵیزەکراو لە بواری نەوت و توانا هایدرۆکاربۆنەکاندا بخەینە سەرپێ و، سەدان کادیری کارامە لە هیندو فەڕەنساو ئەمریکاو نەرویج و بەریتانیا بخەینە خولی درێژخایەنەوە لەو بوارەدا. چوین لە بەر وەرگرتنی شیرینی نەوت بۆ چەند کەسێک ( کە ئیمڕۆ بێباکن بەرانبەر خاک و تاکی کوردستان) چەندین گرێبەستمان واژۆ کرد، هەروەها چەندین کۆمپانیای دیکەیان لە دەرەوە تۆمار کرد هەر خۆیان هاتن گرێبەستیان لەگەڵ خۆیان کرد ( سەرۆکی حکومەت ڕاست ئەکات هەموو هەڵەکان هی ئەم کابینەیە نین). ئیمڕۆکە ئەکرێت ڕاست بکرێنەوە. ئەکرێت ئەو دەیان ملیار دۆلارەی بە فیڕۆ چوون ئەو خوێنبەربونە ڕابگیرێت.
٢/ئینگلیز لە ڕێگەی بی پی -BP یەوە لە سەرەتای (٢٠١٦) ەوە هاتن بۆ کەرکوک بۆ ماوەی (٣) ساڵ بیر بە بیر لە کێڵگەکاندا پشکنین و گەڕان و بەدواداچون و توێژینەوەی خۆیان کرد، دواتر هەرچەندە داوامان لێکردن، ڕاپۆرتی خۆیان بە کەس نەداو گەڕانەوە. ئاخۆ کەرکوک ئەوە ئەهێنێت سەت ساڵی تر شەڕی لەسەر بکەین یان نا!؟ ئەمڕۆکە زانیاری هەیە، ئەگەر حکومەت فریای بیرە نەوتەکان و نۆژەنکردنەوەیان لە کەرکوک نەکەوێت، چەند ساڵێکی تر نزیک ئەبن لەوەی ووشک بکەن.. نەمانتوانی کە چوار مامۆستاو دە - پانزە خوێندکار لە بەشی نەوت و گاز بنێرین بۆ ناو ئەو کێڵگانە گوایە هاتون (تەتبیقات) ئەکەن، تا بزانین جوگرافیاو شریتی نەوت لە کەرکوک تا کوێیەو تا چەند یەدەگەکە لەوێ پروڤ ئەکرێت؟!
٣/ نەمانتوانی دوو پاڵێوگەی گەورە بخەینە کار، چووون (٣٠٧) پاڵیوگەی نایاساییان دانا، هەروەها دوو کۆمپانیای سەر بە دوو دەوڵەتی کاریگەر بهێنین پشکیان پێ بدەین، تاوەکو وڵاتەکانیان لەڕووی سیاسی و دیبلۆماسیەوە هەم پاڵپشت بن، هەم بەرجەستەکاری کەرەستەی تەکنیکی بن بۆ کوردستان.
٤/ نەمانتوانی هەر تەنانەت بە پێی شێوازی گرێبەستە نەوتییەکە لێپێچینەوە لە کۆمپانیاکان بکەین سەبارەت بە پارەی پیترۆ دۆلار و بودجەی پرۆگرامی هاریکارییە کۆمەڵایەتییەکان (کە بە CSR) ناسراوە، وا بکەین تەنها دوو بواری ژێرخانی پەروەردەو ڕێگاوبان بخەینە ئەستۆی کۆمپانیا نەوتییەکان...ئەتوانیین ئێستا بە چەندین میکانیزم بیکەین.
٥/ لە بارەی شەفافیەتەوە، نەمانتوانی دەمی دونیایەک مرۆڤی هیچ لە بارا نەبوو و، بەتاڵ دابخەین کە لەسەر بنەمای هەڵە زەقەکانی حوکمڕانی و شەڕە قسەو دەنگە دەنگ چوونە پەرلەمانەکانەوە، لە کاتێکدا ئیشەکە زۆر ئاسانە، چوار شاشەی تەلەفزیۆنی گەورە لەناو بازاڕی هەولێر و چەمچەماڵ و سەرای سولەیمانی و سەهۆڵەکەو دهۆک دابنەن، هەموو ڕۆژێک بە زمانی کوردی و عەرەبی و ئینگلیزی ئەنجام و جموجوڵەکانی پێویست (هەموو شتێک نا...) بخەنە سەر، بڵێن ئەوە شەفافیەت.
٦/ هیچی وای تێ نە ئەچوو چوار مەرکەزیی دیراساتی ستراتیجی قووڵ و گەڕۆک بخەنە سەر سکەی خۆی، لە هەموو لایەکەوە هەم توێژینەوە بکا، هەم لۆبی بکات، هەم لە مەترسیی و دەرفەتەکان ئاگادار بێت، هەم بەشداری کۆڕو کۆنفرانسەکان بێت، هەم...و... هەم...و...هەم....
٧/ نەمانتوانی (ئاخ) نەمانتوانی ساڵ بە ساڵ لەگەڵ پلانی کۆمەڵەی ئەوروپی بۆ ووزەی پاک و ئامانجی Net Zero بڕۆین، بۆ ئەوەی پشت بەستن بە نەوت و گاز کەم بکەینەوە، ئۆفیسەکان سەرقاڵ بکەین بە بەرهەمهێنانی ووزە لە ڕێگەی خۆر، با، پەیینی کیمیاویییەوە.. بەمجۆرە نەوت و گازێکی زۆرتر ئەمایەوەو هەناردە ئەکرا، وڵاتانی پێشکەوتوو لە بارەی پیسبونی هەواو ژینگەوە بۆ ناوچەکە بەرەو پیری ئەم زۆنە ئەهاتن، ئیتر ئەوە ئەبوو بە ڕێگەیەک بۆ داخلبونی کورد بە گفتوگۆ جیهانیەکان لەسەر پرسە ستراتیجییەکانی ئەم هەسارەیە.
٨/ کابرایەک بێ ئەوەی هیچ لەم دونیایە ئاگادار بێت، کۆمەڵێ چەکداری خزمی خۆی کۆکردۆتەوە، بە "ستیڤ ئەڵێت زیف!" لەناو هەر کێڵگەو سنوری هەرناحیەو لادێیەکدا خۆی قووت ئەکاتەوە، سەدان ملیۆن دۆلاری لە ڕێگەی سێرڤس و قۆنتەراتەوە پێکەوە ناوە، کە یەک تۆزیش بارەکە لار ئەبێت، ئەو یەکەم کەسە پەلاماری حکومەت ئەدات و ڕێگاوبانەکان ئەگرێت! خەڵکیش ئەمە بە چینایەتی و کەموکورتی حوکمڕانی ئەزانێت،نەتوانرا ئەمانە بخرێنە ژێر ڕکێفی حکومەتەوە...
٩/ نەمانتوانی وەک کەنداوییەکان (سعودییە، ئیمارات، قەتەر، عومان) بە دەیان ملیۆن دۆلاری ساڵانە بدەین بە سەنتەرە بەناوبانگەکانی دونیاو لە هەناوی شوێنە ستراتیجیەکانی دونیادا لۆبی بۆ پرسی نەوت و گاز و پرسی ئاسایش بکەین.
١٠/ نەمانتوانی و نەمانزانی ئاگر لە سنوری خۆیدا ڕابگرین، ئینگلیز دەستەواژەیەکیان هەیە پێی ئەڵێن (Fire Break)، واتە تۆ خەرمانێکت هەیە بۆ ئەوەی ئەگەر ئاگر کەوتەوە نەگاتە خەرمانەکە، پێویستە لەناو پەرێزەکەدا خەتێک بکێشیت و هەڵی بکۆڵیت، بۆ ئەوەی ئەگەر ئاگرەکە هات، لەوێدا بوەستێت. ئەوەتا هەڕەشەی ئەمنی لەسەر بلۆکە نەوتیەکانی کوردستان یەکسانە بە هەڕەشە لەسەر یەدەگی سروشتی، ئیمڕۆکە ئەوەتا ناتوانین لە گوتاری میدیایی و جیهانی و پەیوەندییە گشتییەکاندا تەنها ئەو پەیامە بگەیەنین، کە ئەوە لە کام وڵاتی دونیادا ئەو هێزە چەکدارانەی پارە لە دەوڵەت وەرئەرگرن کاتیۆشا بە کێڵگەو سەروەت و سامانی خۆیانەوە ئەنێن؟.
١١/ گرێبەستەکان گرنگن، سەرچاوەی گرفتەکانن، یەکێک لە کێشە بیر لێ نەکراوەکان پرسی نێوبژیوانی نێودەوڵەتی و بونی کێشەیە لەنێوان وڵاتی خانەخوێ و کۆمپانیای فرەڕەگەزدا. هەر بەسادەیی؛ ئێستا بۆ نمونە کۆمپانیایەک هات، دوای گەڕان و پشکنین بۆی دەرکەوت لە یەکێک لە کێڵگەکان (١٠٠٠٠٠) سەت هەزار بەرمیل نەوت تیایدا پەسەندکراوە (خۆ-ئەگەر ئیشی زیاتریشی لەسەر بکرێت بڕەکە زۆر ترئەبێت بەمە ئەوترێت Possibility)، نرخی بەرمیلێک نەوت لەوکاتەدا بۆ نمونە بە (١٠$) دە دۆلارە، کەواتە (١٠٠٠٠٠٠٠) دە ملێۆن دۆلار دەست ئەکەوێت، ئەی چۆن ئەم نەوتە بکەین بە پارەو، ئەو پارەیە لەنێوانماندا دابەش بکەین؟ بە پێی گرێبەستەکە، ئەی ئەگەر بو بە ناکۆکیمان لە یەکێک لە وێستگەکانی کارکردنمان؟ لە گرێبەستەکەدا (لایەنی نێوبژیکار- تحیکم-Arbitration ) دیاریکراوە. ئێ بەڵام ئەو وەک کۆمپانیا فرەڕەگەزەکە ئەزمونی زیاتری هەیە، پارێزەری نێودەوڵەتی و لۆبی و تۆڕی هاوبەشی ئاڵوگۆڕ و بانکەکان لە پشتیوانی بەردەوامیدان، منیش وەک هەرێمێک لەناوخۆ و دەوروبەر بە دوژمن دەوردراوم!. کەواتە لە دادگاییەکەدا مەترسی هەیە دەیان ملیار دۆلار بدۆڕێنم! زۆرجار بە دەسیسەی نێوخۆیی کۆمپانیاکە خۆی ئەو دۆخە دروست ئەکات (لەبەر هەر هۆیەک بێت). بۆیە ئەمە ئەتواندرێت لە هەمواری یاسای نەوت و گازی هەرێمدا بیری لێ بکرێتەوە.
زۆر پرس و بابەتی گرنگتر هەیە، نەمانتوانی! و ئەکرێت بیکەین.

We have 160 guests and no members online