ئە زانم زۆرن ئەوانە ی کە ڕقیان لە هە ڵبژاردنی ناونیشانە کە مە و پێیان وایە کە من سوکایە تی بەخە بات و تێکۆشانی نە تە وە کە م ئە کە م ، بەتایبە ت ئە و کە سانە ی کە خاوەنی هەموو شتەکانن لەئەمڕۆداوخۆیان قامچی بەدەستوبڕیاربەدەستی ئەم میرنشینەی باشووری کوردستانن .هەقی خۆمە ناویمیرنشین لەوهەرێمە بنێم، لەڕاستی دا سەرکردەبڕیاربەدەست ودەست ڕۆیشتووەکانیکورد، لەمیرزیاترئەچن تاسەرکردە، هەتائێستاش عەقڵیەتی دەسەڵاتداری ناوچەگەرییانەوخێڵەکیانەوبنەماڵە، بەشێکە لە عەقڵیەتی سیاسی کوردی هۆکارێکی گرنگی دارشتنیهەموو پەیوەندی یەسیاسی و ئابوری یەکانە، ئەگەرچی باشووری کوردستان بە دووزۆنیگەورەو چەندان بەرژەوەندی نێوخۆی وهەرێمی وجیهانی دا دابەش کراوە وئەم دابەشکردنانەشهۆکاری لەدایك بوونی چەندان قەیرانی سیاسی وئابوری و کۆمەڵایەتی فەرهەنگی و کلتوریو تە نانەت رەوشتی کۆمەڵایەتی یە، سەرهەڵدانیئە م قەیرانانە ئەگەرێتەوە بۆ ناتەندروستی عەقڵی یەتی سیاسی ئەو سە رکردایەتی یە یکە لە ئەمرۆدا خۆی بە قە ڵەم ڕەودەم سپی سیاسی ئەم هەرێمە دابەش بووە ئە زانێت .ئەگەربمانەوێتڕاستگۆیانەوبوێرانە دەست بخەینە سە رهە مووبرینەکان، بەرلەهەمووشتێ ئەبێت خاوەنیخۆمان بین و خۆمان وابەستەی هیچ حیزبێك وە یان ڕەوتێکی سیاسی نەکە ین نە بادا ئەوحیزبە سیاسی یە یان ڕەوتە سیاسی یە کاربکاتە سە رلێکدانەوەکانمان و لە ئاستیبەرپرسیارێتی دانە بیت، دواتر ئەبێت هەموولایەنەکانی ئەوکێشانە لێك بدەینەوەو ڕاستگۆیانەهۆکارەبنچینەی یە کان دیاری بکەین، هەوڵ بدەین چارەسەری یەکان بخەینە ڕوو، ئەگەربە پێچەوانەی ئەمەوە بێت باشتروایە هەر بێدەنگ بمێنینەوە تا زیاتر بەنزین نەکەینبە وئاگری بێ سەرەوبەری یە ی ئەم میرنشینانەی کورد لە باشووردا، تاچیترپاشەگەردانیولێك تێك نەگەیشتن نەکەینە بنچینەوڕێبازی کارکردنمان، ئەوەی من ئەی بینم لەزۆرینەی بەناونوسەروئەکادیمی یەکانی ئەمڕۆی کورد لە باشووردا کات بەڕێکردن وخۆپەنادان و بەرژەوەندپارێزی کردن و گیرفان پڕکردنە، سەبارەت بە وهەموو ڕاستییانەی کە ئەکرێت سەبارەت بەوپاشاگەردانی یەی ئەم هەرێمە میرنیشین پێکراوە بووترێت .ئایە بە ڕاست ئێمەلەمانای شۆڕش وشۆڕشگێڕی تێگەیشتووین ؟یانچۆن چۆنی ئەڕوانینە ئەم چەمکە وەكکۆمپانیاوبازرگانیکردن بە شۆڕشگێڕانەوە یان وەك ئەوهۆکارە بنچینەی یەی کەوائەتوانین لە ڕێگەیەوە کۆمەڵگابگۆڕین وئامانجە دێرینەکانمان بەدەست بێنین ؟ئەتوانینپرسیاری زۆرلەوەزیاتربکەین و هەوڵ بدەین بە دوای وەڵامەکانیاندابگەڕێین، تابزانینلە ڕاستی دا ئێمە شۆڕشمان کردوە؟ئەوەی ئەمڕۆبەدەست هاتووە ئەوهەمووماندووبوون وخوێن ڕشتنەی ئە هێنا، کە نەتەوەکەی ئێمە لە پێناوی دا پێشکەشی کردووە ؟هە ربەڕاستشەهیدان لەپێناوی ئەم قەیرانە، دروست کراوانەی سەرکردایەتی سیاسی کوردی داشەهیدبوون وبوونە قوربانی و لەداهاتوش دا شەهیدئەبن ؟یان ئەوەی سەرکردایەتیکوردئەیکات بەشێکە لە کۆمپانی یایەکی بازرگانی وتاکەکانی کوردیش وەكکرێکارلەوکۆمپانیایەدا کاردەکەن و لە پێناو بەدەست هێنانی سەرمایەی زیاترو زێدەبایزیاتری براگەورەکانماندا گیان بەخت ئەکەن؟لەراستی دا ومنوەك خۆم پێم وایە ئەوە ی کەئێمە ناومان ناوە شۆڕش وبزووتنەوەی ڕزگاری خوازیکوردلەباشوری کوردستان جگەلەیاخی بوونێکیبەردەوامی ئاغاوبەگلەرەکوردەکان وخاوەن عەشرەت وسەرەك خێڵەکانی ناوچەجیاجیاکانیباشوورزیاترهیچی تر نەبووە، کەدیارەئەم یاخی بوونەش لەپێناوی بەدەست هێنانیدەسەڵاتی زیاتری ئەوان بووە نەك شۆڕش و دامەزراندنی کۆمەڵگایەکی خاوەن دامەزراوەمەدەنی یە کان، هەمووئەوڕاستی یانەش لە مێژووی ئەو هەشتاساڵەی ڕابردوو ئەوەمانبۆدەردەخات، لەگەڵ بەراوردکردنی بە ئە وکارەساتەی کە ئە مڕۆ خەڵکی لەکوردستانداتێی کەوتوون بە دە ست دەسەڵاتێکی خۆسەپێنەری گەندەڵ و دزی کوردی، کەنەك ناتوانێتئاڵوگۆڕی دروست بکات بەڵکو ئەودەسەڵاتە لە بەرژەوەندی دانیە ئەوئاڵ وگۆڕکردنە لەکۆمەڵگادا بەرپابێت، هەرئەمەشە وای کردووە لەدوای بیست و پێنج ساڵ حوکمڕانی، لەئێستادا هەمووئەوانەی کە بنیات نراون بریتین لە چەندکۆمپانیایەکی حیزبی وبنەماڵە ی وهیچی تر، ئەوانەشی تەپڵوزووڕنابۆئەوڕۆژانەی ئەمڕۆیاندروستکردڵێدەدەن وخۆیان کردۆتە پاڵەوانی ئەم دروستکردنە، لە کە سانی کۆیلەو بەرژەوەندی پارێزی ئەودەسەڵاتە زیاترهیچی ترنین وهەرئەوانەش بەشی شێریان بەرکەوتووە لە هەموو ئە ودەسکەوتانەی کە ئە وان باسی لێوەئەکە ن سودمەندبوون، نەك ئەوچینە شۆڕش گێڕەی کە لە کاتە سە ختە کاندا پشت وپەنای ئەو بزووتنەوە بە ناو شۆڕشگێڕەیە بوو ، خۆئەگەرئاوڕێك لە ڕابردوو بدەینەوە و بگە ڕینەوە بۆ ساڵانی هە شتاکان و بە رلە ڕاپە ڕینئە و کات ئە زانین کە جاش و خۆفرۆشە کوردەکانی ئە وکات ئە نفال و کۆمەڵکوژیکوردیان ئە کرد، ژمارەیان سەدان جار ئە وە ندە ی شۆڕشگێڕانی کوردبوو، لەئێستاشهەرئەوجاش وئەنفال چییانە بوونەتە خاوەنی دەسەڵاتێکی دیاری نێومیرنشینە کوردەکان لە هەردوو زۆن و هەمووحیزب رەوتەسیاسییەکانی کوردی، کەواتەئێمە ئەوەی ناومان لێنابووشۆڕش نەك هیچی نەگۆڕی بەڵکوباری ژیانمانیگرانترکردوماڤ وئازادی یەکانیشمانی خستە ژێرکۆنتڕۆلی دەسەڵاتی سیاسی یەوە، ئەگەرجاران لە گۆرینی وبە دیهاتنی ئامانجێك دا ئەبوو بە عثی بین، لە ئێستادا تەنانەت بۆبژێووی ژیانی ڕۆژانە شمان ئە بێت سە ر بە پارتێك یان ڕەوتێکی سیاسی بین، ئەوەی کەئێمە گۆڕیمان تەنهابریتی بوو لە گۆڕینی ناوەکان و ناونیشانەکان، لەهەمانکاتدا خاینوفۆرۆشانمان کردنە پیاوی شۆڕش گێڕو دەسەڵات بەدەست .کەواتەئێمەفەرهەنگ و کلتوری سەردەمی بە عثمان برەوپێداوجارێکی ترزیندوومان کردنەوە، ئەوەتالە ئێستادا لەسەرزاری بەرپرسی ماڤەکانی مرۆڤ لە پە رلەمانی کوردستان باس لەزیندانی سیاسی و ئەشکەنجادانی زیندانیان ئەکرێت لەنێوزیندانەکانی ئەمنی کوردی، ڕەنگەلەئێستادا ملازم و جەلادەکانی نێوزیندانەکان وە ك جاران بەزمانی عەرەبی لەزیندانی و نێچیرەکانیان ڕانەخوڕن و بەزمانە پاراوەکەی خۆیان ڕەحمەت بۆدایك وباوكوخوشك وکەسوکاریتان بنێرن و دارکاریان بکەن، هەندێك جاریش چاوزەق کردنەوەوتۆقاندن.ئەمە ئەوئاڵوگۆڕەیە کە تەپڵ لێدەروزوڕناژەنەکانی حیزب ناویان ناوە شۆڕش، کەلەبنچینەدائەودەسەڵاتەکوردی یە جگەلەدەسەڵاتێکی دۆڕاوگەنەڵ ودزوخۆسەپێنەروئەجندای سیاسیهەرێمەکە زیاترهیچی تر نی یە، هیچ کاتیش جیاوازی لە نێوان شەقەکانی جەلادەکانیڕژێمی صدام وشەقەکانی ئەودەسەڵاتەکوردی یە دانی یە لە وکاتەی کە بڕیارە مرۆڤئازاروئەشکەنجەبدرێت و لە ماڤەئازادی یەکانی بێبەش بکرێت.ئەکرێت راستگۆیانەبڵێین، لە ئێستادا پێویستمان بە بە رپاکردنی شۆڕشێکە دژ بە هە مووئەوانەیکەوائامنجەکانی نەتەوە هەرزانفرۆش ئەکەن و هەوڵ ئەدەن ئەوپەیامەی شەهیدان لە پێناویا شە هیدبوونبکە نە بە شێك لە بە رژەوەندی بنەماڵە و خێڵە کە یان و لە نێوخۆیاندا پشکەکان دابەش بکە ن، بە تایبە ت لە وکاتە ی کە گۆڕان کاری یە کان پێویستیان بە و شۆڕشە هە یەو ئە گە ر بە ئاگای یانە وە مامەلە لە گە ڵ ڕووداوەخێرای یە کان و گۆڕانکاری یەگرنگەکاندا ناوچەوهەرێمەکەدا نەکرێت، بێگومان کورد، دەستی لە بنی هە مبانەکە دێتەدەر، بە تایبە ت کە وائێمە لە ئێستادا لە یە کە مین تاقی کردنە وە ی سیاسینێودەوڵە تی دا نە مان توانی وە ك پێویست بین و دەربچین، کەئەمیش دیموکراتی ودەستاودەستکردنی دەسەڵاتی سیاسی لە کوردستاندا، وەك ئەبینین هەموو دام ودەزگاکانجگەلەدام ودەزگای بنەماڵە هیچی ترنەبوون، هەرئەمەش وای کرد کە تاکە دەزگای یاسایئەم هە رێمە بە ناودیموکراتی یە کە پە رلە مانە، لە کاربخرێت، ئە وەی ئە مڕۆئەیبینین و یە یبیستین و ئە یخوێنینەوە بەرهەمی ئەوڕۆژانەیە کە ئە مڕۆیان بە مکارەساتە گە یاند .ئەمە بەرهەمیعەقڵی یەتی دەرەبەگ و سە رە ك خێڵی کوردی یە کە بە ردێژای هە شتاساڵی رابردوو خەبات و تێکۆشان لە پێناو پاراستنی دە سە لاتی خێڵە کیانە و سنوری دەسە ڵاتی خێڵەکەدا بووە، ئە مە ش وای کردووە کەکورد ئامانجی گشتی وەك بزووتنەوەی سیاسی وحیزبی نەبێت وهەریەك لەوڕەوتەسیاسی وحیزبۆکانە جۆرێك لەئامانجی تایبەت بەخۆیان هەبێت کەوائەم ئامانجەش لە چوارچێوەی بەرژەوەندی یە سیاسی یە کانی ئەوحیزبە وئەوعەقڵی یەتەسیاسی یە ی کە سەرکردایەتی ئە و حیزبەسی سیاسی یە ودەسەڵاتەناوچەی یە کە دابڕێژرێت، هەرئەمەشە وای کردووە کورد لە باشوردا هە رجارەو بە ناوێکە وە یاخی بوونەکەی سەرکوت بکرێت و توشی ئاستەنگ بێتە وە، چونکە ئامان ئامانجی نەتەوەی نەبووە، بە ڵکوتێکۆشان لە پێناوی خۆبەهێزکردن و دروست کردنی قەڵەم ڕەوی دەسەڵاتی ناوچەی دا بووە، ئە مەش لە ئێستادا بەشێکە لە نێسانەکانی ئەوپەتاسیاسی یەی کە توشی هەرێمەپڕقەیران و کێشە کە بۆتە وە.