لەیەکەم ڕۆژی مانگی سێپتێمبەری ئەمساڵ کە هاوکاتبوو لەگەڵ ڕۆژی ئاشتی جیهانی، پێکهاتەیەکی سیاسی نوێ (بەرەی دیموکراسی گەل) دامەزراندنی خۆی ڕاگەیاند. دوای چەند هەفتەیەک دەستەی دامەزرێنەی بەرە، دەستەی سەرکردایەتی و بەرپرس و جێگری دەستەی سەرکردایەتی هەڵبژارد و لۆگۆی فەرمی پەسەندکرد. دیارە ڕاگەیاندنی ئەو بەرەیە ڕێکەوت نەبوو، هەروەها پێکهاتەیەکی سیاسی کلاسیک نەبوو، بەڵکو پێوویستیەکی قۆناغەکەبوو کە لەئەنجامی بۆشاییەکی سیاسی و فکری وەک میتۆدێکی مۆدێرن بۆ یەکەمین جارە لە مێژووی هەرێمی کوردستان و عیڕاق پێکهاتەیەکی سیاسی بەو شێوەیە هەڵقوڵاوی ئێش و ئازارەکانی میللەت بێت لەدایک ببێ.

بەرەی دیموکراسی گەل ئەنجامی تێکۆشانی چەندین کەسایەتی چین و توێژە جیاوازەکان و خەمخۆرانی میللەت و خەڵکانی خاوەن ویژدانە کە ماوەیەکی زۆر سەرقاڵی کۆبوونەوە و ئەنالیزەکردنی بارودۆخی جەماوەر و قەیرانەکانی هەرێمی کوردستان و عیڕاق بوون، لەئەنجامدا گەیشتنە ئەو باوەڕەی کە پێکهاتەیەکی سیاسی هەڵقوڵای ناخی جەماوەری ستەمدیدەی ووڵات و ناسنامەی ئیڕادەی ڕاستەقینەی میللەت بێت پێوویستە دابمەزرێ. ڕەنگە پرسیارێک لەخەیاڵی هەر تاکێکی کۆمەڵگا دروستببێ، ئایا جیاوازی "بەرەی دیموکراسی گەل" لەگەڵ پارت و بزووتنەوە کلاسیکیەکان چیە؟ بۆ وەڵامی ئەم پرسیارە پێوویستە بە ڕاشکاوانە بڵێین سیستەمی سیاسی لە عیڕاق بەگشتی و هەرێمی کوردستان بەتایبەتی نەک هەر سەرکەوتوو نەبووە، بەڵکو بووە بەکارەسات بۆ گەلانی عیڕاق بەتایبەتی بۆ گەلی کورد لە هەرێمی کوردستان.

دەسەڵاتدارانی هەرێمی کوردستان کە بەبەرنامە ماوەی چارەکە سەدەیەکە، واتە (25) ساڵە وەک کەمینەیەکی بنەماڵەیی پێ لەسەر سینگی میللەت دادەنێن و بێباکانە نانی تاک بەتاکی ئەم کۆمەڵگایە دەبڕن و سامانی ووڵات تاڵان دەکەن و دەسەتکەوتەکانی هەرێمی کوردستان کەبەرهەمی خوێنی هەزاران شەهید و ڕەنجی هەزاران پێشمەرگە و زیندانی سیاسیە بنپێدەخەن، خاکی ووڵات هەڕاج دەکەن، هێشتا بەو عەقڵیەتە پەرە بەدەسەڵاتدارێتی خۆیان دەدەن و ئامادەنین دەستبەرداری بەرژەوەندیە شەخسی و حزبیەکانبن.

ئەو دەسەڵاتەی کە کۆنە قەوانەکانی شەرعیەتی شۆڕشگێڕی کردووە بە سەردولکە بۆ گێژکردنی جەماوەر و وەک هۆکارێکی فڕوفێل بۆ چەواشەکاری و برەودان بە پرۆسەی دزی و تاڵان و بەردەوام بوون لەدەسەڵات و داپڵۆسینی جەماوەر. سەرکردەی ئەو حزبە کلاسیکیانەی کە شانازی بەوە دەکەن لە ڕابردوودا لەشاخ پێشمەرگە بوونە، با چیتر فێڵ لەخۆیان نەکەن، چونکە جەماوەر باش دەیانناسێ، خۆشیان خۆیان باش دەناسن.

پێمباشە بەدەستەواژەی سادە بدوێم، حەیفە بە ئێوەی دەسەڵاتدار بڵێم گەندەڵ، چونکە ووشەی گەندەڵ ووشەیەکی رتووش کراوە، جوانکاری بۆ کراوە، لە ڕاستیدا گەندەڵ واتە دز. لە هەرێمی کوردستان ئەو تاقمە دزەی کە زیاتر لە بیست ساڵە دەسەڵاتدارن، لەناو حزبەکانیان ماوەی نیو سەدەیە دەسەڵاتدارن، بەشێوەیەکی خێڵەکی وا بیر دەکەنەوە کە هەر دەبێ ئەوان وەک بنەماڵە دەسەڵاتداربن، بۆیە هەتا پێێان کرا ڕیکلام بۆ خۆیان دەکەن کە ئەوان لەڕابردوودا پێشمەرگە بوون.

هیچ پارتیزانێک لە جیهان ئەگەر ڕۆژێک لە ڕۆژان لە ڕابردوودا پێشمەرگە یا گەریلا بووبێ و خاوەن پرەنسیپ بووبێ نەبۆتە ملیاردێر، تەنیا لەهەرێمی کوردستان نەبێ، کەسێکیش ملیاردێر بێت نە پارتیزانە و نە پێشمەرگەیە و نەخاوەن پرەنسیپە، دواتر تێکۆشانی ڕابردووی هیچ مرۆڤێک نابێتە هۆکاری پاکانەکردن لە تاوانەکانی ئەمڕۆ، نابێتە هۆکاری شەرعیەتدان بەدزی و تاڵانکاری، ئەو تاقمە نەخۆشەی دەسەڵات پەنایان بردە بەر بابەتە جۆراوجۆرەکانی وەک ڕيکلام کردن بە ئاڵا، ڕێفراندۆم، دەوڵەتی کوردی، دیموکراتیەت، سۆسیال دیموکرات، پێکەوە ژیان. . . هتد. دەبینین لەسایەی ئەو دروشمە بریقەدارانە پێشمەرگە سەر و برۆی بەدەستی ئەو تاقمە دەتاشرێ و سوکایەتی بە سەرجەم پێشمەرگەی کوردستان دەکرێ، چالاکانی مەدەنی لەهەولێر و سلێمانی و دهۆک هەڕەشەیان لێدەکرێ و لەسەر شەقام بە چەقۆ لێیان دەدرێ!! خۆپیشاندان قەدەغە دەکرێ و خۆپیشاندەران دەستگیر دەکرێن، داگیرکەرانی کوردستان سەربازگە لەسەر خاکی هەرێم دادەنێن.

ئەو دەسەڵاتدارانە کە هەرێمی کوردستانیان گەیاندە کەناری مەرگ و دەرگایان لەسەر داخست، بەڕاشکاوانە ڕایدەگەیەنن ئەگەر نرخی پەترۆڵ بگاتە لوتکە و ئەگەر لەگەڵ بەغداش ڕێکبکەوین قەیرانەکانی هەرێمی کوردستان هەر چارەسەر نابن، لەکۆتاییدا دەسەڵاتدارانی هەرێم بەزەلیلی لە چاو نوقانێکدا هەموو شەرعیەت بنپێدەکەن و وەک تاقمە کلاسیکیەی (٢٥) ساڵ لەمەوبەر وەک جاران ڕوو لەبەغدا دەکەن و دەگەڕێنەوە چوارگۆشەی یەکەم ؟!!

ئەوانەی لەسەرەوە ئاماژەمان پێکرد پێمان دەڵێ، جەماوەر لەسایەی ئەو دەسەڵاتە بێ ئیڕادەکراوە. بەرەی دیموکراسی گەل کە ئیڕادەی جەماوەر بەسەرچاوەی هێزی خۆی دەزانێ، باوەڕی بە نوێنەرایەتی کلاسیک نیە، چوار سال جارێک هەڵبژاردن بکرێ و خەڵکانیك ببن بە نوێنەری میللەت لەپەرلەمانێکی پەک کەوتوو جێگا بگرن جگە لەوەرگرتنی پۆست و پارە هیچیان بۆ میللەت پێنەبێ.

بەرەی دیموکراسی گەڵ کاردەکات بۆ ئەوەی ئیڕادەی میللەت ببێت بە ڕەقیب لەسەر دەسەڵات و بەئیڕادەی خۆی ڕۆڵی چەسپاندنی عەدالەتی کۆمەڵایەتی ببینێ، بۆ ئەم مەبەستەش بەرە بە ڕاشکاوانە ڕایدەگەیەنێ بەرەی گەلە و ڕووی لە میللەتە و پشتی لەدەسەڵاتە، لەپێناو مسۆگەرکردنی مافی هاووڵاتیان و چارەسەری قەیرانەکان و باشترکردنی گوزەرانی خەڵک بەرە پشتئەستورە بە گەل. لەدژی دەستوەردانی دەرەکی و لەپێناو پاراستنی سەروەری خاکی کوردستان و یەکڕیزی ناوماڵی کورد و شکۆی پێشمەرگە، لەپێناو دابینکردنی مووچەی توێژە جیاوازەکانی کۆمەڵگا و دابینکردنی هەلی کار بەیەکسانی و بێ جیاوازی ڕەگەزی و ئایینی، ڕێگریکردن لەبە فیڕۆدانی سامانی گشتی و دادگاییکردنی تاڵانچیەکانی دەسەڵات، بەرە پەرە بەتێکۆشان دەدا.

بەرەی دیموکراسی گەل لەپێناو دەستەبەرکردنی مافی هاووڵاتیان پشتگیری تەواوی خۆپیشاندانەکانە، بەڵام جەماوەری گەلەکەمان پێوویستە ئەو ڕاستیە بزانن کە کێشەکە تەنیا مووچە نیە، بەڵکۆ قەیرانی سەرەکی خودی سیستەمەکەیە، بۆیە گۆڕانکاری بە گۆڕینی کۆی سیستەمەکە دەکرێ.